محمدحسین عباسی کارگردان فیلم کوتاه «ماکان» که در بخش فیلمهای کوتاه داستانی سیوهشتمین جشنواره بینالمللی فیلمهای کودکان و نوجوانان حضور دارد، درباره شکلگیری این اثر توضیح داد: ما فیلم را یک ماه و نیم پیش ساختیم. ایده اولیه آن بیشتر از ماجرای پیدا نشدن ماکان نصیری شکل گرفت اتفاقی که طبیعتاً درد و رنج بزرگی به همراه دارد.
وی درباره نمایش این فاجعه تلخ عنوان کرد: من تلاش کردم از یک اتفاق ساده و آشنا برای همه ما یعنی «قایمباشک» به این موضوع برسم. وقتی در بازی قایمباشک یک کودک پیدا نشود، یک باره نوعی اضطراب و نگرانی شکل میگیرد حالا تصور کنید این بچه نه برای چند دقیقه، بلکه برای مدت طولانی پیدا نشود. طبیعتاً حس و حال مادر در چنین شرایطی بسیار متفاوت و سنگینتر است.
عباسی ادامه داد: آنچه بیشتر برای من اهمیت داشت، مادری بود که حتی به یک نشانه کوچک از فرزندش راضی است و همچنان امید دارد شاید خبری از او برسد. ایده اولیه در ذهن من با همین عنوان شکل گرفت که «ماکان کجاست؟» و بعد به تدریج کلیت فیلمنامه و فضای فیلم شکل گرفت.
این کارگردان درباره مهمترین چالش کارگردانی خود در «ماکان» گفت: بیشترین چالش من مربوط به بازیگر نقش مادر بود چون عملاً کل فیلم روی دوش این بازیگر قرار دارد. من پیش از این نیز فیلم دیگری ساخته بودم که در آن، پدری داغ از دست دادن فرزندش را تجربه میکرد. بنابراین تا حدی با این جنس احساس و موقعیت مواجه شده بودم اما در «ماکان» شرایط متفاوت است، اینجا با نوعی سوگ مواجهیم که هنوز در آن امید وجود دارد. مادر هنوز احتمال میدهد فرزندش زنده باشد و شاید خبری از او برسد.
عباسی ادامه داد: بنابراین مساله اصلی این بود که چطور باید بازیگر را هدایت کنیم تا این حس و حال به درستی از او بیرون بیاید. از طرف دیگر، برای ما خیلی مهم بود که چشمهای بازیگر بتواند با مخاطب ارتباط برقرار کند و احساس را سریعتر منتقل کند.
کارگردان «ماکان» درباره بازخوردهای اولیه فیلم نیز گفت: بعد از ساخت فیلم آن را برای چند نفر نمایش دادیم و واکنشهای آنها را دیدم. واکنشها بسیار احساسی بود و بیشتر آنها هنگام تماشای فیلم تحت تاثیر قرار گرفتند و حتی چشمهایشان خیس شد. همین مساله برای من نشان داد که مسیر احساسی فیلم تا حدی توانسته به مخاطب منتقل شود.
عباسی درباره تلخی فیلم «ماکان» توضیح داد: ما در فیلم مستقیماً با خود واقعه روبهرو نیستیم بلکه بیشتر با تاثیرات آن مواجهیم. در واقع خود اتفاق را به شکل مستقیم نشان نمیدهیم و بیشتر مساله گم شدن و جستوجو برای پیدا کردن کودک را روایت میکنیم. همین مساله باعث میشود تا حدی از تلخی و سنگینی خود حادثه کاسته شود.
وی در بخش دیگری از صحبتهای خود درباره هدف فیلم از پرداختن به اتفاقات جنگ اظهار کرد: یکی از اهداف اصلی ما این بود که با این فیلم بخشی از آنچه من آن را جنایت بزرگ رژیم آمریکا و اسرائیل میدانم، بهویژه اتفاقی را که در مدرسه میناب رخ داده است، به نمایش بگذاریم.
کارگردان «ماکان» درباره برنامه خود برای عرضه خارجی فیلم نیز گفت: حتی توضیحات پایانی فیلم را به زبان انگلیسی نیز آماده کردهایم تا امکان پخش خارجی داشته باشد. برای ما مهم است که این فیلم در صورت فراهم شدن شرایط، خارج از ایران هم دیده شود و مخاطبان دیگر کشورها نیز با اتفاقی که برای این کودکان رخ داده است، آشنا شوند.
این کارگردان در پایان درباره تجربه حضور در جشنواره فیلم کودک و نوجوان گفت: پیش از این خودم با فیلمی در این جشنواره حضور نداشتم اما دوستانم تجربه حضور در جشنواره را داشتهاند. به نظرم جشنواره فیلم کودک و نوجوان یکی از باکیفیتترین جشنوارههایی است که در حال حاضر برگزار میشود.
