به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
به گزارش خبرفوری، در حالی که بحران آمریکا و ایران وارد هفتمین ماه خود شده، پنتاگون با اعزام ناو هواپیمابر جدید، استقرار جنگندههای F-۱۶ و تمدید مأموریت نیروهایش، آمادگی خود برای جنگی جدید را نشان میدهد؛ همزمان، تهران با آزمایش موشک ضدکشتی جدید و تهدید به گسترش جنگ تا اقیانوس هند، سیگنال مقاومت ارسال میکند. در همین حال، مقامات آمریکایی از احتمال ازسرگیری حملات پس از انتخابات میاندورهای نوامبر سخن میگویند. اما آیا تحرکات نظامی جدید نشانه جنگ است؟
استقرار نظامی گسترده آمریکا در منطقه
بر اساس گزارشهای منتشرشده در دو هفته اخیر، ایالات متحده حضور نظامی خود را در خاورمیانه در سطحی بالا حفظ کرده است. ناو هواپیمابر یواساس تئودور روزولت روز یکشنبه ۲۷ سپتامبر بندر سندیگو را به مقصد خاورمیانه ترک کرد. این ناو با حدود پنج هزار نظامی آمریکایی و با تدارکات اضافی برای مأموریتی حداقل هفتماهه راهی منطقه شده است.
همچنین، ناو هواپیمابر یواساس جورج واشینگتن با سطح بالای آمادهباش در نزدیکی منطقه مستقر است و ناو یواساس جورج اچ. دبلیو. بوش نیز در دریای عرب فعالیت میکند. مجموعاً حدود ۱۵ شناور جنگی نیروی دریایی آمریکا در آبهای منطقه حضور دارند.
در تازهترین تحرکات هوایی، ۱۲ فروند جنگنده F-۱۶ از پایگاه اشپانگدالم آلمان به منطقه خلیج فارس اعزام شدند. همچنین گزارشها حاکی از آن است که هواپیماهای شناسایی آمریکایی در شب ۲۴ سپتامبر بر فراز جزایر قشم و هنگام در تنگه هرمز پرواز کرده و در آسمان خلیج فارس فعالیت داشتهاند.
دونالد ترامپ روز ۱۷ سپتامبر اعلام کرد که در آستانه «تصمیمی سرنوشتساز» درباره گسترش عملیات نظامی علیه ایران قرار دارد و «هر چیزی ممکن است اتفاق بیفتد». بر اساس گزارش اکسیوس، ترامپ و پیت هگست، وزیر جنگ دستور دادهاند که حجم استقرار نظامی آمریکا در خاورمیانه دستکم تا پایان سال ۲۰۲۶ در سطح فعلی که سطحی به شدت بالا است، حفظ شود.
فعالیتهای نظامی ایران
جمهوری اسلامی ایران نیز در هفتههای اخیر سیگنالهای نظامی و دیپلماتیک متعددی ارسال کرده است. محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی اعلام کرد که تهران موشک ضدکشتی جدید خود را برای نخستین بار بر فراز یک ناو جنگی آمریکایی آزمایش کرده است. این موشک با برد و دقت بیشتر و کلاهکی نیمتنی، یک «نقطه عطف در استراتژی دفاعی ایران» توصیف شده است.
در سطح میدانی، گزارشهای منتشرشده از انفجارهای مرموز در تنگه هرمز در ۲۷ سپتامبر حکایت دارد. منابع تأییدنشده مدعی شدند که سپاه پاسداران بیش از ۱۰ موشک شلیک کرده و احتمال عملیات مخفیانه مینگذاری دریایی را نیز استارت زده است. همچنین، منابع روسی از فعالیت بالای نیروی هوایی آمریکا در تنگه هرمز خبر داده و آن را نشانهای از احتمال «تشدید اوضاع» توصیف کردهاند.
مقامات ایرانی نیز هشدار دادهاند که در صورت هرگونه «اشتباه» از سوی آمریکا، تمامی مراکز استقرار نیرو و منافع آمریکا در منطقه هدف قرار خواهد گرفت. یک مقام ایرانی همچنین تهدید کرد که تهران جنگ را تا اقیانوس هند و فراتر از آن گسترش خواهد داد.
در سطح دیپلماتیک، عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران اعلام کرده که تهران از طریق قطر طرحی هفتروزه به آمریکا ارائه داده که بر اساس آن، در ازای توقف تمامی اقدامات خصمانه، آزادسازی حداقل ۱۲ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده، رفع تحریمهای نفتی و پایان محاصره دریایی، تنگه هرمز ظرف هفت روز بازگشایی شود.
آیا این تحرکات نشانه جنگ است؟
تحلیلگران سه سناریوی اصلی را پیش روی واشنگتن ترسیم میکنند: تداوم وضعیت «نه جنگ، نه صلح»، دستیابی به توافق، یا بازگشت به گزینه نظامی. آنچه تحرکات اخیر را از یک عملیات نظامی تمامعیار متمایز میکند، ترکیب دو نشانه متناقض است:
الف. نشانههای تشدید تنش: اعزام ناو تئودور روزولت با مأموریت هفتماهه، استقرار اسکادران F-۱۶، حفظ سطح استقرار نظامی تا پایان سال ۲۰۲۶، و رد صریح طرح هفتروزه ایران از سوی ترامپ، همگی نشانه تشدید تنش به حساب میآیند.
ب. نشانههای دیپلماسی: با این حال، ترامپ در ۲۷ سپتامبر اعلام کرد که انتظار دارد مذاکرات بیشتری با ایران در هفته جاری انجام شود و گفته که «همواره در حال بررسی» گزینه ازسرگیری حملات است. ایران نیز طرح هفتروزه را روی میز نگه داشته و مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران در نیویورک تأکید کرد که تهران «از میز مذاکره خارج نشده، اما پس از تجربیات گذشته به آمریکا اعتماد ندارد».
سناریوی محتملتر آن است که واشنگتن یا به حملات هوایی محدود و هدفمند خود ادامه دهد یا تحریمها و محاصره دریایی را تشدید کند، و از این ابزارها بهعنوان اهرم فشاری برای وادار کردن تهران به مذاکره بر سر برنامه هستهای استفاده کند. احتمال یک حمله نظامی تمامعیار و گسترده آمریکا به ایران در آینده نزدیک، پایین تا متوسط ارزیابی میشود. فرسودگی ناوگان دریایی آمریکا، اختلاف نظر میان متحدان منطقهای و شواهد میدانی همگی عواملی هستند که واشنگتن را از یک درگیری تمامعیار بازمیدارند.
