به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
به گزارش خبرفوری، بر اساس گزارشهای محلی، بارندگی شدید در این منطقه موجب جاریشدن سیلاب، خسارت به راههای ارتباطی و گرفتارشدن یک دستگاه پراید و تعدادی دام شده است. گزارشهایی نیز از خسارت در چند روستای اطراف منتشر شده است.
این اتفاق در شرایطی رخ داده که در روزهای اخیر سامانههای بارشی بهتدریج در بخشهایی از شمال و شمالغرب کشور فعال شدهاند. سازمان هواشناسی نیز برای مناطق شمالی و شمالغربی، رگبار، رعدوبرق و وزش باد شدید موقتی پیشبینی کرده بود. اما پرسش مهمتر این است: آیا این بارشها نشانه آغاز پاییزی متفاوت برای ایران هستند؟ و آیا میتوان ردپای النینو را در آنها دید؟
النینو؛ دیگر فقط یک پیشبینی نیست
پاسخ بخش دوم، تا حد زیادی روشن است. بر اساس تازهترین ارزیابی مرکز پیشبینی اقلیمی آمریکا، النینو در حال حاضر شکل گرفته و در حال تقویت است. این مرکز در گزارش سپتامبر خود اعلام کرده دمای سطح آب در بخشهایی از اقیانوس آرام استوایی شرقی بیش از ۳ درجه سانتیگراد بالاتر از میانگین قرار گرفته و احتمال وقوع یک النینوی بسیار قوی در پاییز و زمستان ۲۰۲۶-۲۰۲۷ بیش از ۹۰ درصد است.
بیشتر بخوانید:
ماجرای سدسازی خاموش ترکیه در حوضه ارس چیست؟ | ترکیه ارس را میخشکاند
ماجرای خانهای که در سیل ویرانگر نپال پابرجا ماند | عکس
خشک شدن دریای خزر هم تقصیر روسیه است | تحقیقات تازه فاش کرد
واقعی؛ «استفراغ نهنگ» هر کیلو ۲۱ میلیارد تومان ارزش دارد!
مؤسسه بینالمللی پژوهش اقلیم و جامعه دانشگاه کلمبیا نیز در ارزیابی ۲۱ سپتامبر، النینوی کنونی را «بسیار قوی» توصیف کرده است. بر اساس این گزارش، شاخص نینیو ۳.۴ در اواسط سپتامبر به حدود مثبت ۳ درجه رسیده و هر ۲۲ مدل مورد بررسی، تداوم شرایط بسیار قوی النینو تا زمستان را پیشبینی میکنند.
بنابراین، آنچه ماهها درباره احتمال شکلگیری النینو گفته میشد، اکنون به یک وضعیت بالفعل تبدیل شده است.
آیا سیل بسطامدره نتیجه النینو است؟
اینجا باید میان دو موضوع تفاوت گذاشت. وجود النینو و احتمال تأثیر آن بر الگوی بارش ایران یک مسئله است و نسبتدادن یک بارش یا سیلاب مشخص به آن، مسئلهای دیگر.
النینو با تغییر الگوهای گردش جو و جابهجایی مسیر سامانههای بارشی در نقاط مختلف جهان همراه است، اما اثر آن در همه مناطق یکسان نیست. حتی در مناطقی که از نظر آماری با النینو افزایش بارش دارند، هر بارندگی مشخص الزاما ناشی از این پدیده نیست. در مورد ایران نیز شرایط محلی، مسیر سامانههای بارشی، دمای سطح دریاهای پیرامونی، رطوبت، توپوگرافی و دیگر الگوهای اقلیمی نقش دارند.
پاییز متفاوت در راه است؟
با این حال، دادههای فعلی باعث شده احتمال یک پاییز و زمستان متفاوت در ایران جدیتر شود. پیشبینیهای فصلی منتشرشده در ایران نیز از احتمال افزایش بارش در بخشهایی از کشور، بهویژه شمالغرب و زاگرس شمالی، خبر دادهاند. در برخی برآوردها برای اوایل مهر افزایش بارش در این مناطق پیشبینی شده است.
از سوی دیگر، گزارشهای هواشناسی درباره آغاز موجهای بارشی پاییزی در شمال کشور نشان میدهد که تغییرات جوی بهتدریج در حال ورود به فصل جدید است.
اما یک نکته مهم نباید فراموش شود: پربارشتر شدن پاییز به معنای پایان خشکسالی ایران نیست. حتی اگر مجموع بارش افزایش پیدا کند، توزیع زمانی و مکانی آن اهمیت بسیار زیادی دارد. بارشهای کوتاه و شدید میتوانند همزمان با افزایش روانآب و سیلاب، خسارت ایجاد کنند؛ در حالی که برای جبران کمبود منابع آب زیرزمینی و ذخایر سدها، بارشهای پیوسته و مؤثر اهمیت بیشتری دارند.
از سیلاب بسطامدره تا آزمون بزرگ پاییز
سیلاب بسطامدره را بنابراین میتوان یکی از نشانههای آغاز دوره ناپایداریهای جوی دانست، اما نه دلیلی قطعی برای اینکه بگوییم النینو مستقیما عامل آن بوده است. آنچه اکنون اهمیت دارد، ادامه روند بارشها در هفتهها و ماههای آینده است. اگر النینوی بسیار قوی که مراکز اقلیمی بینالمللی درباره آن هشدار دادهاند، با الگوهای بارشی مناسب برای ایران همراه شود، پاییز و زمستان امسال میتواند از نظر بارش و رخدادهای حدی، اهمیت ویژهای پیدا کند.
به بیان ساده، النینو وارد صحنه شده است؛ اما اینکه بارانهای ایران دقیقا چه واکنشی به آن نشان دهند، هنوز نیازمند رصد مداوم نقشههای جوی و دادههای اقلیمی است.