به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
به گزارش خبرفوری به نقل از المونیتور، بنیامین نتانیاهو در حال انجام تلاشهایی محرمانه و به گفته منابع سیاسی اسرائیلی، آخرین تلاشها برای پیشبرد عادیسازی روابط با عربستان سعودی است؛ توافقی که نتانیاهو امیدوار است بتواند از آن بهعنوان دستاوردی دیپلماتیک برای تقویت موقعیت انتخاباتی خود استفاده کند.
دو منبع سیاسی ارشد اسرائیلی به «المونیتور» گفتهاند نتانیاهو قصد دارد از خسارتهای نظامی اخیر عربستان در برابر حوثیها بهره بگیرد و اسرائیل را بهعنوان تنها شریک قابل اتکای منطقهای برای ریاض معرفی کند.
این منابع میگویند نتانیاهو همچنان از دستیابی به توافق با عربستان ناامید نشده، هرچند ریاض بارها تأکید کرده است که عادیسازی روابط با اسرائیل را به پیشرفت واقعی در مسیر تشکیل کشور فلسطین مشروط میداند.
به گفته این منابع، اسرائیل بهطور غیرمستقیم به سعودیها پیام داده که حاضر است در زمینه اطلاعات و احتمالا از طریق مشاوره نظامی، به آنها برای مقابله با تهدید حوثیها کمک کند. بر اساس این روایت، نتانیاهو امیدوار است واشنگتن بتواند ریاض را به حرکت به سوی عادیسازی ترغیب کند و در مقابل، اسرائیل اطلاعات و تجربه نظامی خود را در اختیار عربستان قرار دهد.
بیشتر بخوانید:
یک سریال اسرائیلی پربینندهترین سریال در کشورهای عربی
هدیه سنگین ترامپ به اسرائیل | آمریکا ۴۰ هزار بمب یکتنی به اسرائیل میفروشد
موضوع مذاکرات اسرائیل و عربستان برای مقابله با حوثیها چیست؟
«ترور آلارم» تمامی پُستهایش را پاک کرد! | ماجرا چیست؟
یکی از نزدیکان نتانیاهو که نخواست نامش فاش شود، گفت نخستوزیر اسرائیل توانایی دستیابی به توافق با سعودیها را دارد و افزود: «او میداند چنین توافقی میتواند انتخابات را برایش به ارمغان بیاورد و برای دستیابی به آن تلاش میکند.»
انتخابات؛ انگیزه اصلی نتانیاهو
با این حال، این منبع تأکید کرده است که نگرانیهای امنیتی اسرائیل درباره عملیات حوثیها علیه عربستان نیز واقعی و رو به افزایش است.
مقامهای دفاعی اسرائیل، طبق گزارشهای اخیر «المونیتور»، از گستردگی و سرعت حملات حوثیها و همچنین ناتوانی ظاهری نیروهای سعودی و نیروهای همسو با ریاض در یمن شگفتزده شدهاند.
یک مقام ارشد امنیتی اسرائیل در اینباره گفت حوثیها «آنها را کاملا غافلگیر کردند» و وضعیت را «بسیار یکطرفه» توصیف کرد. به گفته او، پیامدهای این وضعیت فقط متوجه عربستان نیست و میتواند برای کل خاورمیانه خطرناک باشد.
این مقام امنیتی همچنین مدعی شد محمد بن سلمان، ولیعهد سعودی، تواناییهای اسرائیل را میشناسد و اقدامات این کشور را در سالهای اخیر را دیده است. او در عین حال معتقد است ریاض شاهد کاهش حضور آمریکا در منطقه و بیاثر بودن برخی شراکتهای امنیتی خود با کشورهای دیگر است.
از نگاه نزدیکان نتانیاهو، مجموعه این تحولات میتواند سعودیها را به این نتیجه برساند که اسرائیل همچنان یکی از معدود قدرتهای منطقهای است که میتواند در برابر تهدید حوثیها به آنها کمک کند.
۷ اکتبر و توقف مسیر عادیسازی
عربستان سعودی همواره تأکید کرده است که پیش از عادیسازی روابط با اسرائیل، باید در مسیر تشکیل کشور فلسطین پیشرفت حاصل شود.
پیش از حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳ حماس، در این زمینه نشانههایی از پیشرفت وجود داشت. منابع دیپلماتیک آن زمان گفته بودند ریاض ممکن است با اعلام رسمی دولت اسرائیل درباره پیشبرد مذاکرات با فلسطینیها موافقت کند. عربستان همچنین در ژوئیه ۲۰۲۲ حریم هوایی خود را برای پروازهای غیرنظامی به مقصد یا مبدأ اسرائیل باز کرده بود.
اما تلاشهای دیپلماتیک با میانجیگری آمریکا برای دستیابی به شناسایی اسرائیل از سوی عربستان، پس از حمله ۷ اکتبر و جنگ سهساله غزه متوقف شد.
گزارشی از «والاستریت ژورنال» در مه ۲۰۲۵ نیز مدعی شد اسنادی که ارتش اسرائیل از حماس به دست آورده، نشان میدهد جلوگیری از عادیسازی روابط اسرائیل و عربستان یکی از انگیزههای حمله ۷ اکتبر بوده است.
از آن زمان، ریاض بار دیگر بر این موضع تأکید کرده که بدون وجود مسیری معتبر و الزامآور برای تحقق راهحل دوکشوری و تشکیل کشور فلسطین، روابط خود را با اسرائیل عادی نخواهد کرد.
کانالهای مخفی میان اسرائیل و عربستان
با وجود این اختلافات، اسرائیل و عربستان سالهاست کانالهای غیررسمی امنیتی و اطلاعاتی میان خود دارند.
پس از پیروزی جو بایدن در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا در سال ۲۰۲۰، بنیامین نتانیاهو به همراه یوسی کوهن، رئیس وقت موساد، به شهر نئوم در عربستان سفر کرد و با محمد بن سلمان دیدار داشت؛ دیداری که انتشار خبر آن خشم سعودیها را برانگیخت، اما تماسهای غیررسمی دو طرف همچنان ادامه یافت.
یک مقام اطلاعاتی اسرائیل به «المونیتور» گفت بخشی از علت تداوم این روابط، تواناییهای اطلاعاتی اسرائیل است؛ تواناییهایی که به گفته او در حملات هوایی دوربرد اسرائیل علیه حوثیها نیز نمایان شده است.
او گفت نتانیاهو دقیقا روی همین مسئله حساب کرده است: «او میداند سعودیها فاقد تواناییهای اطلاعاتی و عملیاتی هستند، اما پول دارند و میتوانند با پول راهحل مشکلاتشان را بخرند.»
آیا ریاض به کمک اسرائیل نیاز دارد؟
یکی از منابع دیپلماتیک «المونیتور» گفت عربستان در شرایط فعلی متحدی ندارد که بتواند بهطور مؤثر به آن کمک کند و به همین دلیل حتی برای دریافت کمک به چین روی آورده است.
او افزود منطقی نیست نیروی هوایی اسرائیل مستقیما به نمایندگی از عربستان به حوثیها حمله کند، اما ممکن است ارائه آموزش و مشاوره از سوی کارشناسان اسرائیلی به نیروهای سعودی برای افزایش اثربخشی آنها در این جنگ قابل تصور باشد.
همزمان، «آکسیوس» گزارش داده است که فرماندهان نظامی اسرائیل، آمریکا، عربستان، امارات، بحرین، کویت، قطر، اردن و مصر در آلمان نشستی درباره تحولات اخیر ایران و یمن برگزار کردهاند. بر اساس این گزارش، اسرائیل و عربستان با میانجیگری فرماندهی مرکزی آمریکا، درباره کمک اطلاعاتی اسرائیل به ریاض در مقابله با حوثیها گفتوگو کردهاند.
یک دیپلمات منطقهای نیز گفت اسرائیل ممکن است اطلاعاتی درباره مواضع نظامی حوثیها، زیرساختهای تسلیحاتی و برنامههای عملیاتی آنها در اختیار عربستان قرار دهد.
اکنون پرسش اصلی این است که فشار نظامی حوثیها تا چه اندازه میتواند موضع ریاض را تغییر دهد. نزدیکان نتانیاهو معتقدند شدت حملات پهپادی و موشکی به عربستان شاید محمد بن سلمان را وادار کند در شروط پیشین خود برای عادیسازی تجدیدنظر کند و دستکم به یک دیدار علنی با نتانیاهو یا اقدامی نمادین برای آغاز این روند تن دهد.
