به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
به گزارش خبرفوری، چندین مطالعه بزرگ نشان دادهاند میان مصرف سیگار و خطر ابتلا به پارکینسون رابطهای معکوس وجود دارد؛ یعنی هرچه میزان مصرف دخانیات بیشتر بوده، احتمال ابتلا به این بیماری نیز کمتر گزارش شده است.
برای نمونه، یک مطالعه که بیش از ۳۰ هزار پزشک مرد بریتانیایی را طی ۶۵ سال بررسی کرده بود، نشان داد خطر ابتلا به پارکینسون در افراد سیگاری حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد کمتر از کسانی بود که هرگز سیگار نکشیده بودند. این پژوهش در سال ۲۰۲۰ در مجله «نورولوژی» منتشر شد.
سرنخ تازه؛ مونوکسید کربن
مطالعه جدیدی که نتایج آن در مجله نورولوژی منتشر شده، بیش از ۵۰۰ هزار نفر را بررسی کرده است. پژوهشگران دانشگاه آکسفورد و مراکز تحقیقاتی چین دریافتند حتی در میان افرادی که هرگز سیگار نکشیدهاند، سطوح بالاتر مونوکسید کربن در هوای بازدم با خطر پایینتر ابتلا به پارکینسون ارتباط دارد.
بیشتر بخوانید:
لباس زیر هوشمند برای ردیابی گاز معده | فناوری تازه شناخت سلامت روده
علامتی شایع از حمله قلبی که بسیاری از زنان نادیده میگیرند
پدرم سکته مغزی کرد؛ سپس مکاشفهای رخ داد که زندگیمان را تغییر داد
همکاری کفتربازها و دانشمندان برای درمان یک بیماری | کبوتری که ۴۰۰ میلیارد تومان فروخته شد
در این مطالعه، بیش از ۵۱۲ هزار نفر در چین مورد بررسی قرار گرفتند و طی حدود ۱۲ سال، ۱۱۳۱ مورد ابتلا به پارکینسون ثبت شد. در میان افراد غیرسیگاری، افزایش میزان مونوکسید کربن بازدمی با کاهش خطر ابتلا به پارکینسون همراه بود.
بر اساس یافتهها، افراد غیرسیگاری که میزان مونوکسید کربن بازدمی آنها دستکم ۳ قسمت در میلیون بود، حدود ۳۰ درصد خطر کمتری برای ابتلا به پارکینسون داشتند.
مونوکسید کربن معمولا بهعنوان گازی سمی و خطرناک شناخته میشود، اما بدن انسان نیز در مقادیر اندک آن را بهطور طبیعی تولید میکند و این گاز میتواند در برخی فرایندهای سلولی نقش پیامرسان داشته باشد.
مایکل اوکان، استاد نورولوژی دانشگاه فلوریدا، به نیوزویک گفت این یافته به معنای مفید بودن سیگار برای مغز نیست. به گفته او، مونوکسید کربن در غلظتهای پایین ممکن است بر استرس اکسیداتیو، التهاب و بقای سلولها تأثیر بگذارد و شاید از سلولهای تولیدکننده دوپامین که در بیماری پارکینسون آسیب میبینند، محافظت کند.
نیکوتین یا ترکیبات دیگر تنباکو؟
با این حال، همه متخصصان معتقد نیستند که مونوکسید کربن توضیح کامل این ارتباط باشد. برخی تحقیقات قدیمیتر نشان دادهاند مصرف تنباکوی بدون دود نیز با کاهش خطر پارکینسون همراه است. این مسئله باعث شده برخی پژوهشگران احتمال دهند ترکیبات موجود در خود برگ تنباکو یا نیکوتین در این ارتباط نقش داشته باشند.
آلبرتو آسکریو، استاد دانشکده پزشکی هاروارد که در یکی از مطالعات پیشین مشارکت داشته، احتمال داده است یکی از ترکیبات موجود در تنباکو اثر محافظتی عصبی داشته باشد. یکی از گزینهها ترکیباتی است که فعالیت آنزیم MAO-B را مهار میکنند. این آنزیم برخی مواد شیمیایی مغز از جمله دوپامین را تجزیه میکند و مهار آن میتواند میزان دوپامین موجود در مغز را افزایش دهد.
نیکوتین نیز یکی دیگر از مظنونان اصلی است. اوکان میگوید نیکوتین بر گیرندههای استیلکولین در مدارهای مغزی مرتبط با دوپامین اثر میگذارد و ممکن است بر التهاب، عملکرد میتوکندری و بقای سلولهای تولیدکننده دوپامین تأثیر داشته باشد.
سیگار، راه پیشگیری نیست
با وجود این یافتهها، پژوهشگران تأکید میکنند نتایج به هیچوجه به معنای توصیه به مصرف سیگار نیست. سیگار همچنان یکی از عوامل مهم بیماری و مرگ زودرس است و با سرطان، بیماری قلبی، سکته مغزی، بیماریهای ریوی و دیابت نوع ۲ ارتباط دارد.
مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریهای آمریکا نیز اعلام کرده است بیش از ۱۶ میلیون آمریکایی با بیماریهای مرتبط با مصرف سیگار زندگی میکنند و مصرف سیگار و قرار گرفتن در معرض دود دستدوم آن سالانه با بیش از ۴۸۰ هزار مرگ در آمریکا مرتبط است.
هدف دانشمندان از بررسی این ارتباط عجیب، یافتن ماده یا سازوکاری است که شاید بتواند بدون آسیبهای گسترده دخانیات، از سلولهای عصبی محافظت کند.
آسکریو تأکید کرده است هنوز مشخص نیست کدام ترکیبات تنباکو در این رابطه نقش اصلی دارند و تحقیقات بیشتری لازم است. اوکان نیز میگوید نکته مهم این پژوهش آن نیست که مردم باید سیگار بکشند؛ بلکه این است که این ارتباط غیرمعمول میتواند سرنخهایی برای یافتن روشهای جدید پیشگیری یا کند کردن روند بیماری پارکینسون در اختیار دانشمندان قرار دهد.
این یافتهها ارتباط آماری و سرنخ زیستی ارائه میکنند و به معنای اثبات اثر پیشگیرانه سیگار نیستند؛ حتی یک کارآزمایی بالینی اخیر نیز برای درمان پارکینسون با نیکوتین فایدهای نشان نداده است.