با این حال، نگاهی به بازار نشان میدهد همه کسبوکارها شرایط یکسانی ندارند. در حالی که برخی مجموعهها با کاهش درآمد یا حتی تعطیلی مواجه شدهاند، شرکتهایی نیز وجود دارند که همچنان در حال توسعه بازار، جذب مشتری و افزایش سهم خود از رقابت هستند.
کارشناسان معتقدند تفاوت میان این دو گروه تنها به شرایط اقتصادی محدود نمیشود. نحوه مدیریت، سرعت تصمیمگیری، شناخت بازار، کنترل هزینهها، استفاده از فناوری و داشتن فرآیندهای مشخص، از مهمترین عواملی هستند که میتوانند عملکرد یک کسبوکار را در دوران رکود تحت تأثیر قرار دهند.
یکی از چالشهای رایج در بسیاری از شرکتها، وابستگی بیش از حد تصمیمها به شخص مدیر است. در چنین شرایطی، با هر تغییر در بازار یا افزایش فشارهای اقتصادی، تصمیمگیریها نیز هیجانیتر شده و احتمال بروز خطا افزایش پیدا میکند. در مقابل، سازمانهایی که ساختار مدیریتی منسجم، شاخصهای عملکرد، برنامه مالی و فرآیندهای مشخص دارند، معمولاً توان بیشتری برای عبور از بحرانها از خود نشان میدهند.
در سالهای اخیر، استفاده از ابزارهای دیجیتال، تحلیل داده، اتوماسیون و هوش مصنوعی نیز به یکی از عوامل مؤثر در افزایش بهرهوری تبدیل شده است. بسیاری از شرکتها با بازنگری در فرآیندهای داخلی و تمرکز بر بهینهسازی هزینهها توانستهاند حتی در شرایط دشوار اقتصادی نیز جایگاه خود را حفظ کنند.
امیرحسین مخبریان، مشاور مدیریت و توسعه کسبوکار، معتقد است مهمترین اشتباه بسیاری از مدیران این است که تمام مشکلات را صرفاً به شرایط اقتصادی نسبت میدهند.
وی میگوید: «اقتصاد بدون تردید بر عملکرد همه کسبوکارها اثرگذار است، اما تجربه نشان داده شرکتهایی که سیستم مدیریتی مشخص، فرآیندهای استاندارد، برنامه فروش و نگاه بلندمدت دارند، معمولاً سریعتر با تغییرات بازار سازگار میشوند. در بسیاری از موارد، مشکل اصلی نه بیرون از سازمان، بلکه در شیوه مدیریت و ساختار داخلی آن است.»
به اعتقاد این مشاور کسبوکار، شرکتهایی که در دوران رکود روی آموزش مدیران، سیستمسازی، تحلیل داده، برندینگ و افزایش بهرهوری سرمایهگذاری میکنند، در زمان بهبود شرایط اقتصادی نیز با فاصله قابل توجهی از رقبا حرکت خواهند کرد.
فعالان اقتصادی نیز بر این باورند که هرچند شرایط فعلی چالشهای متعددی برای کسبوکارها ایجاد کرده است، اما همچنان فرصتهای قابل توجهی برای رشد وجود دارد. موفقیت در چنین فضایی بیش از هر زمان دیگری به کیفیت مدیریت، قدرت تصمیمگیری و توانایی سازگار شدن با تغییرات وابسته است؛ موضوعی که بسیاری از کارشناسان مدیریت نیز بر آن تأکید دارند.