به گزارش خبرفوری، درگیری میان ایران و آمریکا در حالی ادامه دارد که همزمان با فشارهای اقتصادی و تحریمها، احتمال گسترش دامنه جنگ مطرح شده است. در چنین شرایطی، این پرسش مطرح است که آمریکا از ادامه فشارها و درگیریها چه اهدافی را دنبال میکند و آیا تحریمها میتوانند تهران را به پذیرش خواستههای واشنگتن وادار کنند؟ از سوی دیگر، با وجود ادامه تنشها، همچنان بحث امکان توافق میان ایران و آمریکا مطرح است. در همین راستا، با میرقاسم مومنی، کارشناس مسائل بینالملل درباره چشمانداز جنگ، اهداف آمریکا و تأثیر تحریمها گفتگویی داشته ایم.
آمریکا به دنبال تحمیل اهداف خود به کشورهای منطقه است
دلیل شروع دوباره جنگ ایران و آمریکا چیست؟ آمریکا به دنبال چه چیزی میگردد؟
مومنی: این جنگ در حقیقت خاتمه نداشته و یک سال است که ادامه دارد. بحث این است که برخلاف توافقنامه و مذاکراتی که بین ایران و آمریکا صورت گرفت، آمریکاییها در آن متعهد شده بودند که از این اقدامات خصمانه علیه ایران دست بردارند اما آنها مثل همیشه قول و قرار خود را فراموش کرده و دست به شیطنت زدند. آنها به بهانههای مختلف، کشتیهای تجاری و مناطق مسکونی در ایران را بمباران کردند. این اقدامات جرم محسوب میشود و در حقیقت آنها مرتکب تخلف شدند.
در شرایط فعلی، تمام شدن یا ادامه این جنگ بستگی به طرفین دارد و اینکه آیا میخواهند از طریق مذاکره درباره موضوعات مختلف به تفاهم برسند یا خیر. اما مشکلی که الان وجود دارد این است که طرف اصلی این موضوع، ایران و کشورهای منطقه نیستند، بلکه آمریکاییها خودشان را درگیر این مسئله کردهاند.
آمریکا به جای اینکه بیاید و موضوع را حل کند و به حریم قانونی و منافع ایران احترام بگذارد، سعی دارد با تحت فشار قرار دادن کشورهای عربی و باجگیری از آنها به بهانه ایران، اهداف خودش را پیاده کند.
هدف آمریکا این است که بتواند از منابع کشتیرانی منطقه و همچنین منابع نفت و گاز منطقه استفاده کند و بر آنها تسلط داشته باشد. آمریکا در رقابت با قدرت بزرگی مانند چین، به منابع ایران نیاز دارد. بنابراین، جنگی که اکنون در خلیج فارس اتفاق افتاده، در واقع جنگ بین آمریکا و چین است. آمریکاییها به بهانه ایران در حال ایجاد جنگی هستند که بتوانند منابع مالی، انرژی و اقتصادی منطقه را در اختیار بگیرند و در رقابت خود با چین موفق شوند.
من فکر نمیکنم آمریکاییها منتظر باشند انتخابات تمام شود و بعد به ایران حمله کنند. بحث این است که ایالات متحده در شرایط فعلی از حداکثر ظرفیتهای موجود استفاده میکند. آنها در این وضعیت سعی دارند با فشار اقتصادی و تحریم کامل ایران، به مردم ایران فشار وارد کنند و مشکلات و درگیریهایی را در داخل ایران به وجود بیاورند تا با کمک آشوب داخلی به هدف خودشان برسند.
آمریکا به دنبال جنگ فرسایشی و پرهزینه نیست
آیا ممکن است با ورود اسرائیل به جنگ ایران و آمریکا، این درگیری به یک جنگ گستردهتر تبدیل شود؟
مومنی: ورود اسرائیل به جنگ بستگی به شرایطی دارد که در حال رخ دادن است. آمریکاییها نمیخواهند هزینههایشان بالا برود. به عبارتی، به دنبال این هستند که با کمترین هزینه، بیشترین سود را ببرند. ترامپ نمیخواهد وارد جنگی شود که فرسایشی و هزینهبر باشد و باعث شود مردم آمریکا علیه آن متحد شوند، همانطور که در جریان جنگ ویتنام اتفاق افتاد.
آمریکاییها میخواهند با استفاده از ابزارهای اقتصادی و تحریمها، فشار بیشتری به ایران وارد کنند و تهران را مجبور به پذیرفتن خواستههایشان کنند.
فشار اقتصادی، ابزار آمریکا برای رسیدن به اهدافش
برخی معتقدند آمریکا قصد دارد جنگ را تا پایان انتخابات میاندورهای فرسایشی نگه دارد و پس از آن به ایران حمله کند. این تحلیل چقدر درست است؟
مومنی: من فکر نمیکنم آمریکاییها منتظر باشند انتخابات تمام شود و بعد به ایران حمله کنند. بحث این است که ایالات متحده در شرایط فعلی از حداکثر ظرفیتهای موجود استفاده میکند. آنها در این وضعیت سعی دارند با فشار اقتصادی و تحریم کامل ایران، به مردم ایران فشار وارد کنند و مشکلات و درگیریهایی را در داخل ایران به وجود بیاورند تا با کمک آشوب داخلی به هدف خودشان برسند.
تحریمها نمیتوانند ایران را از پا دربیاودند
آمریکا مدعی شده تحریم های سختی که اخیرا وضع کرده کمر ایران را قبل از جنگِ جدی شکسته و تهران را مجبور به تسلیم می کند. این ادعا چقدر صحت دارد؟
مومنی: ما ۵۰ سال است که تحت تحریم هستیم و این تحریمها از ابتدا علیه ایران اعمال شدهاند، اما هیچگاه این کمر ما را نشکسته است. ممکن است تحریمها باعث فشار اقتصادی و ایجاد مشکلاتی شوند، اما اینکه بخواهند ضربه جدی به ایران وارد کنند، کاملاً غلط است و چنین چیزی امکان ندارد.
ایران ممکن است آسیب ببیند، چرا که تحریم مشخصاً پدیده خوبی نیست، اما اینگونه نیست که محاصره اقتصادی بتواند جمهوری اسلامی را وادار به تسلیم کند. اگر قرار بر تسلیم شدن بود، سالها پیش این اتفاق میافتاد.
توافق ممکن است، اما چارچوب آن باید روشن شود
آیا در این شرایط امکان توافق ایران و آمریکا یا تمدید توافق اسلام آباد وجود دارد؟
مومنی: امکان توافق همیشه وجود دارد، اما مسئله این است که مبنای این توافق چه باشد. باید بررسی شود که اهداف توافق چیست، قرار است چگونه اجرا شود و چارچوب آن به چه شکلی خواهد بود. در حال حاضر، این موارد هنوز مشخص نیستند.
