به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
سن تقویمی تنها تعداد سالهایی را نشان میدهد که از زمان تولد فرد گذشته است؛ درحالیکه سن زیستی میتواند تصویری متفاوت از میزان فرسودگی بدن ارائه کند. به همین دلیل، پژوهشگران سالهاست بهدنبال روشهایی برای تخمین سن زیستی و شناسایی عواملی هستند که باعث میشوند بدن برخی افراد سریعتر یا کندتر از سن تقویمیشان پیر شود.
اکنون گروهی از محققان دانشگاه ملی سئول بررسی کردهاند که آیا شبکیه چشم میتواند یکی از این شاخصها باشد یا خیر. تمرکز آنها روی فناوری موسوم به شکاف سنی شبکیه (RAG) است؛ روشی که با استفاده از تصاویر شبکیه، سن فرد را تخمین میزند و سپس اختلاف میان سن تخمینزدهشده و سن واقعی را بررسی میکند.
بررسی نزدیک به ۳۰ هزار تصویر شبکیه
پژوهشگران برای آموزش مدل خود از ۲۹ هزار و ۵۳۰ اسکن شبکیه متعلق به ۷ هزار و ۵۳۵ نفر استفاده کردند. سپس عملکرد مدل را با دادههای مربوط به ۷ هزار و ۴۱۶ فرد دیگر ارزیابی کردند.
یکی از تفاوتهای این پژوهش با بسیاری از مطالعات قبلی، استفاده همزمان از تصاویر چشمهای سالم و تصاویر مربوط به افرادی بود که به بیماریهای شبکیه یا عصب بینایی مبتلا بودند.
مدل توسعهیافته توانست سن تقویمی افراد را با میانگین خطای حدود ۲.۵ تا ۲.۷ سال تخمین بزند؛ نتیجهای که نشان میدهد تصاویر شبکیه اطلاعات قابلتوجهی درباره وضعیت سنی فرد در خود دارند.
دیابت و سیگار با افزایش شکاف سنی شبکیه ارتباط داشتند
پژوهشگران سپس بررسی کردند که آیا شکاف میان سن شبکیه و سن تقویمی با برخی عوامل و بیماریهای مرتبط با سلامت ارتباط دارد یا خیر.
نتایج نشان داد افراد مبتلا به دیابت بهطور میانگین شکاف سنی شبکیه حدود ۲.۵۲ سال داشتند. این اختلاف در افراد سیگاری فعلی حدود ۰.۵ سال و در افرادی که قبلاً سیگار میکشیدند حدود ۰.۴۶ سال بود.
در افراد مبتلا به تباهی لکه زرد (دژنراسیون ماکولا) نیز شکاف سنی حدود ۰.۶ سال و در افراد مبتلا به آبمروارید حدود ۱.۸۶ سال گزارش شد.
البته پژوهشگران درباره نتیجه مربوط به آبمروارید احتیاط کردهاند. به گفته آنها، بخشی از این ارتباط ممکن است به دلیل کدرتر شدن تصاویر شبکیه در افراد مبتلا به آبمروارید باشد و الزاماً به معنای آن نیست که شبکیه این افراد سریعتر پیر شده است.
آیا عکس چشم میتواند سن واقعی بدن را مشخص کند؟
نتایج این مطالعه نشان میدهد شبکیه میتواند اطلاعاتی درباره وضعیت زیستی بدن در اختیار پژوهشگران قرار دهد، اما هنوز نمیتوان از RAG بهعنوان یک ابزار پزشکی برای تعیین سرعت پیری یک فرد یا پیشبینی خطر بیماری استفاده کرد.
برای مشخص شدن اینکه آیا افزایش شکاف سنی شبکیه واقعاً با پیری سریعتر بدن ارتباط دارد، باید افراد برای مدت طولانیتری تحت بررسی قرار گیرند. همچنین لازم است نتایج RAG با روشهای تثبیتشده سنجش سن زیستی مقایسه شود.
بنابراین، یافته فعلی بیشتر یک سرنخ پژوهشی است تا یک آزمایش تشخیصی. اگر مطالعات آینده این ارتباط را تأیید کنند، تصویربرداری از شبکیه میتواند در آینده بهعنوان روشی سریع و غیرتهاجمی برای بررسی برخی الگوهای مرتبط با پیری مورد استفاده قرار گیرد.
