به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
به گزارش خبرفوری، با این حال، میان «پرسش درباره عملکرد دولت» و «اثبات یک توطئه» فاصله زیادی وجود دارد.
برجهای دوقلو با مواد منفجره منفجر شدند
شاید مشهورترین نظریه این باشد که هواپیماها بهتنهایی عامل فروپاشی برجهای دوقلو نبودند و ساختمانها پیشتر با مواد منفجره برای تخریب کنترلشده آماده شده بودند.
طرفداران این نظریه به سرعت و شکل فروریختن ساختمانها، صداهای انفجار و ستونهای دود و گردوغبار اشاره میکنند و معتقدند سقوط، شباهتهایی با تخریب کنترلشده داشته است.
اما تحقیقات سهساله مؤسسه ملی استاندارد و فناوری آمریکا، چنین نتیجهای را تأیید نکرد. این نهاد پس از بررسی هزاران تصویر و فیلم، اسناد، نمونههای فولادی و مدلهای رایانهای، اعلام کرد که فروپاشی از طبقات آسیبدیده بر اثر برخورد هواپیما و آتش آغاز شده است. این نها هیچ مدرک تأییدکنندهای برای وجود مواد منفجره یا تخریب کنترلشده پیدا نکرد.
ساختمان ۷ مرکز تجارت جهانی؛ «ساختمانی که هواپیما به آن نخورد»
ساختمان شماره هفت یکی از مهمترین موضوعات در ادبیات نظریههای توطئه است. این ساختمان در بعدازظهر ۱۱ سپتامبر فرو ریخت، در حالی که مستقیما هدف برخورد هواپیما قرار نگرفته بود.
بیشتر بخوانید:
سرگذشت عجیب «بانوی غبار» | زنی که از ۱۱ سپتامبر جان سالم به در برد اما حادثه برای او تمام نشد
خانواده بنلادن کجا هستند؟ | یک دختر مُدل و یک نوه خواننده و پسر نقاش
روایت جنجالی ترامپ؛ ۱۱ سپتامبر من را از زیر آوار بیرون کشیدند!
فاش شدن هویت مردی که عکس لحظه مرگش جهانی شد
همین موضوع باعث شد برخی مدعی شوند که ساختمان نیز با مواد منفجره تخریب شده است. تصاویر سقوط تقریبا عمودی ساختمان نیز به این تردیدها دامن زد.
اما مؤسسه ملی استاندارد پس از بررسی این ساختمان اعلام کرد که آتشسوزیهای گسترده و آسیبهای ناشی از ریزش آوار برج شمالی، مجموعهای از خرابیهای سازهای را ایجاد کرد که در نهایت به فروپاشی ساختمان انجامید. این نهاد همچنین اعلام کرد شواهدی از انفجار یا تخریب کنترلشده پیدا نکرده است.
پنتاگون هدف موشک بود، نه هواپیما
یکی دیگر از نظریههای شناختهشده میگوید آنچه در پنتاگون رخ داد، برخورد هواپیمای ربودهشده امریکن ایرلاینز ۷۷ نبود، بلکه حملهای موشکی یا عملیات دیگری بود.
استدلال اصلی طرفداران این نظریه، ابهامهای اولیه درباره تصاویر محل حادثه و اندازه هواپیماست. برخی نیز میپرسند چرا در نخستین تصاویر منتشرشده، بخشهایی از هواپیما بهوضوح دیده نمیشود.
اما تحقیقات رسمی و شواهد بهدستآمده از محل حادثه، برخورد پرواز ۷۷ با ساختمان را نتیجهگیری کردهاند. مؤسسه ملی استاندارد نیز صراحتا اعلام کرده است که در تحقیقات خود هیچ مدرکی مبنی بر شلیک یا برخورد موشک به برجهای مرکز تجارت جهانی پیدا نکرده است.
دولت آمریکا از حمله خبر داشت و عمدا مانع آن نشد
این نظریه شکل سیاسیتری دارد: برخی معتقدند مقامهای آمریکایی پیش از ۱۱ سپتامبر اطلاعات کافی درباره تهدید القاعده داشتند، اما عمدا از جلوگیری از حمله خودداری کردند تا بعدها بتوانند از آن برای جنگ در افغانستان، حمله به عراق یا گسترش سیاستهای امنیتی استفاده کنند.
این نظریه از یک واقعیت مهم تغذیه میکند: دولت آمریکا پیش از ۱۱ سپتامبر هشدارهای متعددی درباره فعالیتهای القاعده دریافت کرده بود.
اما گزارش کمیسیون ۱۱ سپتامبر بیشتر از «توطئه برای اجازه دادن به حمله»، از شکستهای اطلاعاتی، مدیریتی، سیاستگذاری و ناتوانی در درک ابعاد تهدید سخن میگوید. این گزارش تأکید میکند که القاعده پیش از حملات نیز سابقه طولانی عملیات علیه منافع آمریکا داشت.
موساد از حملات خبر داشت
یکی دیگر از روایتهای پرتکرار، ادعای اطلاع قبلی اسرائیل یا موساد از حملات است. این نظریه در سالهای پس از ۱۱ سپتامبر با روایتهایی درباره اتباع اسرائیلی، هشدارهای اطلاعاتی و رفتار برخی افراد در روز حادثه گسترش یافت.
با این حال، باید میان وجود گزارشهای اطلاعاتی یا تحقیقات درباره افراد مشخص و اثبات اطلاع قبلی یا مشارکت در طراحی حملات تفاوت گذاشت. چنین ادعایی نیازمند شواهد مستقلی است که مشارکت سازمانیافته اسرائیل را اثبات کند؛ صرفاً کنار هم گذاشتن اتفاقات مشکوک یا گزارشهای پراکنده، چنین نتیجهای را ثابت نمیکند.
در مقابل، گزارش کمیسیون ۱۱ سپتامبر، حملات را به شبکه القاعده و رهبران آن مرتبط میداند و از اسامه بنلادن و خالد شیخ محمد بهعنوان چهرههای اصلی طراحی و هدایت عملیات نام میبرد.
چرا این نظریهها همچنان زندهاند؟
شاید مهمترین نکته درباره نظریههای توطئه ۱۱ سپتامبر این باشد که عمر آنها بسیار طولانیتر از بسیاری از روایتهای مشابه بوده است. ابعاد فاجعه، شکست نهادهای اطلاعاتی آمریکا، جنگهای پس از حملات و تصمیمهای بحثبرانگیز دولت جورج بوش، فضای مناسبی برای بیاعتمادی ایجاد کرد.
واقعیت این است که گزارش رسمی کمیسیون ۱۱ سپتامبر نیز همه چیز را بینقص و بدون ابهام توصیف نمیکند؛ برعکس، از شکستهای جدی دستگاههای اطلاعاتی و امنیتی آمریکا سخن میگوید. اما وجود این شکستها بهخودیخود به معنای اثبات نظریهای درباره طراحی داخلی حملات نیست.
بیستوپنج سال پس از ۱۱ سپتامبر، پرسشهای تاریخی درباره این حادثه همچنان ارزش بررسی دارند؛ اما تفاوت میان پرسش، فرضیه و مدرک اهمیت اساسی دارد. بخشی از ماندگاری نظریههای توطئه دقیقا از جایی آغاز میشود که این سه مفهوم با یکدیگر اشتباه گرفته شوند.