به گزارش خبرنگار نگین حاشیه،
اما بازبینی گمرکی دقیقا چیست، چرا انجام میشود و در چه شرایطی یک اظهارنامه دوباره مورد بررسی قرار میگیرد؟ در ادامه، فرآیند بازبینی گمرکی، دلایل انجام آن و نتایجی را که ممکن است برای صاحب کالا داشته باشد را بررسی میکنیم.
بازبینی گمرکی چیست و چه زمانی انجام میشود؟
بازبینی گمرکی فرآیندی است که در آن اظهارنامه، پته و سایر اسناد مربوط به یک محموله، بعد از تأیید و صدور پروانه یا پته، دوباره بررسی میشوند.
هدف از این بررسی، اطمینان از درست بودن اطلاعات، مبلغ پرداختی به گمرک و رعایت قوانین ترخیص کالا است.
بازبینی گمرکی میتواند در همان گمرک اجرایی انجام شود یا در صورت نیاز، اظهارنامه برای بررسی بیشتر به ستاد نظارت گمرکات استان یا سایر سطوح نظارتی ارجاع داده شود. همچنین، گمرک ممکن است بعضی از اظهارنامهها را بهصورت انتخابی برای بازبینی در نظر بگیرد.
در مرحله بازبینی، لزوما خود کالا دوباره بررسی نمیشود. در بیشتر موارد، گمرک اسناد و اطلاعاتی را بررسی میکند که بر اساس آنها کالا ترخیص شده است؛ از جمله اظهارنامه، مدارک مربوط به کالا و اطلاعات ثبتشده در پرونده.
هدف این است که مشخص شود اطلاعات ارائهشده و مبالغ پرداختی با مقررات گمرکی مطابقت داشته باشند.
چرا اظهارنامههای گمرکی بعد از ترخیص دوباره بررسی میشوند؟
ترخیص کالا بر اساس اطلاعات، اسناد، محاسبات و قوانین گمرکی انجام میشود. بازبینی گمرکی این امکان را فراهم میکند که این موارد حتی بعد از ترخیص کالا هم دوباره بررسی شوند؛ بهعنوان مثال، ممکن است ارزش محمولهای هنگام ترخیص، ۱۰۰ هزار دلار اعلام شده باشد و حقوق ورودی نیز بر همین اساس محاسبه و پرداخت شود. اگر در بازبینی مشخص شود ارزش واقعی کالا باید بیشتر یا کمتر از مبلغ اعلامشده محاسبه میشد، گمرک میتواند موضوع را دوباره بررسی، و مبلغ پرداختی را اصلاح کند.
در این بررسی موارد مختلفی مثل ارزش کالا، تعرفه گمرکی، حقوق ورودی، وجوه پرداختی، مجوزها، معافیتها و شرایط ورود کالا میتوانند کنترل شوند.
بنابراین، بازبینی گمرکی لزوما به این معنی نیست که گمرک به تخلفی مشکوک شده است. این بررسی بخشی از کنترلهای گمرکی بعد از ترخیص است و برای اطمینان از صحت اطلاعات و محاسبات پرونده انجام میشود.
نتیجه بازبینی میتواند برای صاحب کالا هم اهمیت داشته باشد؛ برای مثال، ممکن است مشخص شود که مبلغی کمتر از میزان واقعی پرداخت شده است و باید مابهالتفاوت آن پرداخت شود یا برعکس، صاحب کالا مبلغی بیشتر از میزان لازم پرداخت کرده باشد.
مهمترین موارد مورد بررسی در بازبینی گمرکی
بازبینی گمرکی را میتوان در چند محور اصلی بررسی کرد؛ محورهایی که هرکدام میتوانند در شکلگیری اختلاف بین صاحب کالا و گمرک مؤثر باشند.
بررسی تعرفه و طبقهبندی کالا
کد تعرفه گمرکی یا HS Code یکی از عوامل مؤثر در تعیین حقوق ورودی کالا است. اگر کالا بهدرستی در ردیف تعرفهای مربوط طبقهبندی نشده باشد، ممکن است میزان حقوق ورودی و سایر محاسبات گمرکی نیز تغییر کند.
به همین دلیل، در بازبینی گمرکی ممکن است کد تعرفه، مشخصات کالا و اسناد ارائهشده دوباره بررسی شوند تا مشخص شود کالا در ردیف تعرفهای صحیح اظهار شده است.
بررسی ارزش کالا و مبنای محاسبه حقوق ورودی
یکی از مواردی که ممکن است در بازبینی گمرکی بررسی شود، ارزش اعلامشده برای کالا است. گمرک بررسی میکند مبلغی که صاحب کالا در اظهارنامه ثبت کرده است، با اسناد و مدارک خرید و ارزش مورد قبول گمرک مطابقت دارد یا نه.
برای مثال، اگر ارزش واقعی یا مورد قبول گمرک یک محموله ۱۰۰ هزار دلار باشد، اما در اظهارنامه ارزش آن ۸۰ هزار دلار ثبت شده باشد، حقوق ورودی بر اساس مبلغ درست باید دوباره محاسبه شود. در نتیجه، ممکن است صاحب کالا مجبور شود مابهالتفاوت مبلغ پرداختی را بپردازد.
بررسی وجوه و هزینههای گمرکی
یکی دیگر از محورهای اصلی بازبینی، بررسی میزان وجوه وصولشده است. ممکن است پس از بررسی مشخص شود مبلغی کمتر از میزان مقرر دریافت شده یا برعکس، صاحب کالا مبلغی بیشتر پرداخت کرده است.
در حالت اول، موضوع کسر دریافتی و در حالت دوم، موضوع اضافهپرداختی مطرح میشود.
بررسی مجوزها، معافیتها و محدودیتهای قانونی
بازبینی فقط به مسائل مالی محدود نمیشود. مجوزهای مورد نیاز، معافیتها، ممنوعیتها، محدودیتها و شرایط ورود کالا نیز میتوانند در فرآیند بررسی مجدد قرار بگیرند.
هرگونه مغایرت در این بخشها میتواند باعث ایجاد اختلاف یا نیاز به پیگیری بیشتر پرونده شود.
تطبیق اطلاعات اظهارنامه با اسناد و مشخصات کالا
یکی دیگر از محورهای بررسی، تطبیق اطلاعات ثبتشده در اظهارنامه با اسناد و مشخصات کالا است.
اطلاعات مربوط به تعداد، ابعاد، علائم و مشخصات کالا، در کنار اسناد ارائهشده، میتوانند مبنای بررسی قرار گیرند.
در صورت مشاهده مغایرت نیز موضوع در قالب گزارشهای مربوط پیگیری خواهد شد.
اسناد مورد نیاز برای بازبینی گمرکی
برای انجام بازبینی گمرکی، بسته به نوع کالا و موضوع پرونده، ممکن است اسناد مختلفی مورد نیاز باشد، از جمله:
- اظهارنامه یا پته گمرکی: اطلاعاتی که صاحب کالا هنگام اظهار و ترخیص ثبت کرده است.
- پروانه گمرکی (برگ سبز): مدرکی که ترخیص کالا بر اساس آن انجام شده است.
- فاکتور و اسناد خرید: مدارکی که ارزش و مشخصات معامله را نشان میدهند.
- بارنامه و پکینگ لیست: اطلاعات مربوط به حمل، تعداد، وزن و نحوه بستهبندی کالا.
- گواهی مبدأ و مجوزها: مدارکی که مبدأ کالا و مجوزهای لازم برای ورود آن را مشخص میکنند.
- مدارک پرداخت: اسناد مربوط به پرداخت حقوق ورودی، عوارض و سایر مبالغ گمرکی.
بازبینی گمرکی به چه روشهایی انجام میشود؟
بازبینی اسناد گمرکی به دو روش اصلی انجام میشود: محلی و مجازی.
بازبینی محلی
در بازبینی محلی، اظهارنامهها، پتهها و اسناد گمرکی در گمرک محل تنظیم اظهارنامه و توسط کارشناسان مربوطه بررسی میشوند.
بازبینی مجازی
در بازبینی مجازی، اسناد و اظهارنامهها از طریق سامانه مورد بررسی قرار میگیرند و کارشناسان گمرکهای دیگر نیز میتوانند در فرآیند بازبینی مشارکت داشته باشند.
تفاوت این دو روش بیشتر به نحوه و محل انجام بررسی مربوط است؛ در هر دو حالت، هدف اصلی بررسی صحت اطلاعات و رعایت مقررات و اطمینان از وصول صحیح وجوه گمرکی است.
ارزیاب گمرک چه مواردی را در بازبینی بررسی میکند؟
ارزیاب گمرک در زمان بررسی کالا، اطلاعات ثبتشده در اظهارنامه را با خود کالا و مدارک ارائهشده تطبیق میدهد. این بررسی میتواند بخشهای مختلفی داشته باشد، از جمله:
- بررسی نوع، مشخصات و وضعیت ظاهری کالا
- کنترل تعداد، وزن، ابعاد و سایر مشخصات درجشده در اظهارنامه
- تطبیق کالا با فاکتور، پکینگ لیست و سایر اسناد تجاری
- باز کردن بستهبندی در صورت نیاز و بررسی محتویات آن
- کنترل محاسبات مربوط به حقوق ورودی و سایر مبالغ گمرکی
- بررسی اینکه کالا با مقررات و الزامات ورود به کشور مطابقت دارد
- ثبت مغایرتها و تخلفات مشاهدهشده در گزارش یا صورتجلسه
- تنظیم صورتجلسه در مواردی مانند کشف کالای ممنوع یا مغایرت مهم در اظهارنامه
مهلتهای قانونی مرتبط با بازبینی و اختلافات گمرکی چقدر است؟
بازبینی پروندههای گمرکی و رسیدگی به اختلافات مالی، مهلتهای قانونی مشخصی دارد؛ برای مثال، در بعضی از موارد مربوط به کسر یا اضافهپرداختی حقوق و عوارض گمرکی، مهلت ششماهه از تاریخ امضای پروانه یا پته گمرکی در نظر گرفته میشود.
همچنین اگر گمرک بعد از بررسی، مبلغی را به عنوان کسر دریافتی از صاحب کالا مطالبه کند، صاحب کالا نمیتواند اعتراض خود را بدون توجه به مهلت قانونی به تأخیر بیندازد.
بنابراین، اگر بعد از ترخیص برای یک پرونده گمرکی، ابلاغیه، مطالبه وجه یا اعلام مغایرت صادر شد، باید در سریعترین زمان ممکن موضوع بررسی و در صورت نیاز، اعتراض قانونی ثبت شود.
چگونه میتوان ریسک اختلافات ناشی از بازبینی گمرکی را کاهش داد؟
اظهار دقیق اطلاعات، توجه به طبقهبندی تعرفهای، بررسی ارزش کالا، کنترل محاسبات، تکمیل مستندات و توجه به مجوزها و الزامات قانونی، از جمله مواردی است که میتواند زمینه بروز اختلاف را کاهش دهد. به همین دلیل، آشنایی با الزامات گمرکی از همان ابتدای فرآیند واردات کالا اهمیت دارد و میتواند به صاحب کالا کمک کند مراحل ترخیص را با آمادگی بیشتری انجام دهد.
از این رو، انتخاب یک مجموعه متخصص برای انجام فرآیند ترخیص میتواند اهمیت زیادی داشته باشد. تجربه و دقت در مراحل ترخیص، از بررسی اسناد و اظهار کالا گرفته تا انتخاب تعرفه و انجام تشریفات گمرکی، میتواند احتمال بروز خطاهایی که بعدها به اختلاف منجر میشود را کاهش دهد. شرکت پست بین المللی پی اس پی اکسپرس با تخصص در خدمات ترخیص کالا، این فرآیند را بهصورت حرفهای انجام میدهد.
اگر قصد واردات کالا و ترخیص آن از گمرک را دارید، میتوانید خدمات ترخیص کالای PSP Express را انتخاب کنید و امور ترخیص محموله خود را به تیم متخصص این مجموعه بسپارید. این خدمات به شما کمک میکند مراحل گمرکی محموله با دقت بیشتری انجام شود و اطلاعات و اسناد موردنیاز از همان ابتدا به شکل صحیح ارائه گردد.
