منابع عالیرتبه در ترکیه از احتمال پیوستن مصر به ائتلاف دفاعی جدید شامل عربستان، پاکستان و ترکیه معروف به «توافق مکه» خبر دادند؛ اقدامی که یک تغییر ژئوپلیتیکی تلقی میشود و ممکن است نگرانیهای رژیم صهیونیستی را در مورد تغییر در توازن قدرت در منطقه افزایش دهد.
روزنامه یدیعوت آحارونوت گزارش داد که هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه اعلام کرد که قاهره ممکن است پس از حل و فصل برخی مسائل فنی، به ائتلاف دفاعی جدیدی که ترکیه با عربستان و پاکستان امضا کرده است، بپیوندد.
این روزنامه عبری به درخواست مصر برای پیوستن به این توافق اشاره کرد و آن را منبع تهدید بلندمدت برای امنیت داخلی رژیم صهیونیستی دانست که میتواند بر توازن قدرت تأثیر بگذارد.
این روزنامه افزود احتمال پیوستن مصر به ائتلاف دفاعی مشترک که شامل عربستان، ترکیه و پاکستان میشود، نگرانیهای استراتژیک عمیقی را در محافل تصمیمگیرنده در تلآویو ایجاد میکند چرا که به تغییر توازن قدرت در خاورمیانه مربوط میشود.
به نوشته این روزنامه عبری، اولین مورد از این نگرانیها مربوط به نقش مصر است، زیرا مصر اولین کشور عربی است که با رژیم صهیونیستی پیمان صلح امضا کرده و ستون اساسی امنیت در جنوب اراضی اشغالی محسوب میشود.
این رسانه توضیح داد که پیوستن قاهره به ائتلافی که شامل ترکیه که مواضع خصمانهای علیه سیاستهای رژیم صهیونیستی دارد و پاکستان است که به هیچ وجه این رژیم را به رسمیت نمیشناسد، میتواند آینده هماهنگی امنیتی بین قاهره و تلآویو را تهدید کند و توافق کمپ دیوید را به خطر بیندازد.
به نوشته این روزنامه، تلآویو از همکاری نظامی و فناوری روافزون بین آنکارا، اسلامآباد و ریاض بیم دارد. ترکیه دارای یک صنعت نظامی پیشرفته، به ویژه در زمینه پهپادها است و ترکیب این قابلیتها با قدرت مالی عربستان، عمق استراتژیک مصر و بازدارندگی هستهای پاکستان، یک بلوک نظامی منطقهای ایجاد میکند که میتواند برتری نظامی متعارف را که تلآویو مدتهاست به آن متکی بوده است، به چالش بکشد.
تحلیلگران اسرائیلی معتقدند که این ائتلاف، پیام روشنی از کاهش اعتماد به ضمانتهای امنیتی آمریکا است که تلآویو را از نظر دیپلماتیک منزوی میکند.
به گفته یدیعوت آحارونوت، در صورت هرگونه رویارویی منطقهای، رژیم صهیونیستی ممکن است خود را در مقابل جبههای متحد ببیند که فاقد حق وتو یا مداخله مستقیم آمریکا است؛ حقی که این رژیم برای محافظت از منافع خود در منطقه به آن متکی بوده است و این امر این رژیم را مجبور به ارزیابی مجدد جامع دکترین امنیتی و استراتژیک خود خواهد کرد.
این روزنامه عبری گزارش داد که فیدان در مصاحبهای با خبرگزاری دولتی آناتولی توضیح داد که توافقنامه دفاعی مشترک، مشابه ماده پنج ناتو، تصریح میکند که حمله به هر کشور عضو، حمله به همه کشورهای عضو تلقی میشود. وی خاطرنشان کرد که این ائتلاف، مانند ناتو شامل یک کمیته وزارتی و یک دبیرخانه با دفتر مرکزی در عربستان خواهد بود.
فیدان تأکید کرد که توافقنامه امضا شده در جمعه گذشته علیه ایران نیست و اظهار داشت که ایران هدف این ائتلاف دفاعی نیست و هیچکس تا زمانی که به کشورهای عضو حمله نکند، هدف قرار نمیگیرد. امنیت دریایی در دریای سرخ به نفع ترکیه است و بنابراین ترکیه باید در ائتلاف بینالمللی به رهبری عربستان شرکت کند.
فیدان تصریح کرد که عربستان ، پاکستان و ترکیه کشورهای توسعهطلب نیستند و دیدگاه رئیس جمهور ترکیه محدود به این سه کشور نیست. همکاری در حوزه صنایع و فناوری دفاعی مهمترین بند توافقنامه دفاعی است.
این توافقنامه در جریان دیدار محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و شهباز شریف، نخست وزیر پاکستان در عربستان امضا شد. این توافقنامه که به عنوان توافقنامه دفاعی مشترک مکه شناخته میشود، در زمانی امضا میشود که سه کشور به دنبال افزایش توانایی خود برای اقدام مستقلتر در مواجهه با بیثباتی در خاورمیانه هستند.
اخیرا خواجه محمد آصف، وزیر دفاع پاکستان، از جهان اسلام خواست تا علیه تهدید مشترک رژیم صهیونیستی متحد شوند. وی افزود که این رژیم تهدیدی برای همه است و کشورهای اسلامی باید رویکردی هماهنگ برای مقابله با این تهدید اتخاذ کنند.
به گفته پاکستان، این توافقنامه شامل ارتقای همه جنبههای همکاری امنیتی بین سه کشور است؛ عربستان غنی از نفت، پاکستان هستهای و ترکیه که دارای دومین ارتش بزرگ در ناتو و یک صنعت دفاعی به سرعت در حال رشد است. رسانههای ترکیه گزارش دادند که این توافقنامه احتمالا منجر به رزمایشهای نظامی مشترک بین سه کشور و همچنین تبادل اطلاعات و فناوری خواهد شد.
پیوستن قاهره به این ائتلاف، نشاندهنده یک تغییر اساسی در اتحادهای منطقهای خواهد بود و قدرت نظامی و اقتصادی این ائتلاف را، بهویژه با توجه به اعتبار جمعیتی، جغرافیایی و نظامی مصر تا حد زیادی افزایش خواهد داد.
